Religioznawstwo
Zagadnienia Religijne
Europa Pogańska
Azja
Hinduizm i odłamy
Judaizm i odłamy
Chrześcijaństwo i odłamy
Islam i odłamy
Ameryka
Australia i Oceania

- Voodoo - Voodoo - Vodoun

Woodoo ( Vodoun )

Korzenie Voodoo zwanego także Voudoun sięgają dawnej afrykańskiej krainy Dahomej i wyznawanego tam animizmu. Na terenie obecnej Nigerii, Togo i Beninu żyły plemiona Joruba, Kongo i Fou. Stamtąd już od XVI wieku kolonizatorzy pozyskiwali niewolników do pracy na Haiti i innych wyspach Ameryki Środkowej.

Niewolnicy z Afryki zajęli miejsce ludności indiańskiej, która nie wytrzymywała pracy na plantacjach trzciny cukrowej. W nowy świat Ameryki organizowany przez katolickich plantatorów, wchodził żywioł afrykańskich religii i obyczajów. W celu "oswojenia" niewolników wprowadzono od 1664 roku obowiązek chrzczenia i katechizowania ich. Zmuszani do porzucenia własnej religii i przyjęcia wiary katolickiej, potomkowie afrykańskich plemion uprawiali dawne obrzędy po kryjomu. Z mieszaniny tych dwóch odległych od siebie religii powstało Voodoo. Słowo to w języku ludności afrykańskiego Beninu oznacza ducha.
Obecnie na świecie jest około 60 mln wyznawców Voodoo. Od 1996 roku jest ono oficjalną religią Beninu. Wyznawcami Voodoo jest około 95 % ludności Haiti. . Wyznawców Voodoo można również spotkać w Republice Dominikany, Ghanie , Togo i różnych centrach w USA - głównie tam , gdzie żyją emigranci z Haiti.

Religia Voodoo, z racji swojego pochodzenia, ma wiele elementów wspólnych z chrześcijaństwem. Jej wyznawcy wierzą w jedno nadrzędne bóstwo oraz życie po śmierci.. Tak jak w tradycji chrześcijańskiej, elementem Voodoo jest wiara w niewidzialne duchy i demony.

W centrum rytuału obydwu religii znajduje się rytualne poświęcenie i spożycie ciała oraz krwi.

Wyznawcy są chrzczeni i żegnają się znakiem krzyża. Wierzą również, ze każdy człowiek ma met tet, co jest odpowiednikiem chrześcijańskiego patrona. Prawdziwy wyznawca Voodoo ma dzisiaj obowiązek stać się katolikiem i spełniać wszystkie katolickie praktyki, choć zarazem jest wtajemniczany jakby innym "kanałem" w misteria Voodoo. Rytuały katolickie otrzymują teologię afrykańską. Na przykład po poświęceniu kościoła na sposób katolicki następuje część dodatkowa - złożenie ofiary ze zwierzęcia i wprowadzenie ducha , Loa, do świątyni. Voodoo ma również wiele wspólnego z dawnymi obrzędami plemion afrykańskich. Należy do nich oddawanie czci przodkom i bliźniętom, bicie w bębny i taniec , którym wprowadzają się w trans.

Wyznawcy Voodoo czczą jednego boga - Bon Dieu, o imieniu Olorun oraz cały panteon duchów zwanych Loa ( "tajemnica" ). Są Loa Rada - te, które istniały pierwotnie w religii plemion afrykańskich i Loa Petro - te, które zostały dodane później. Loa często utożsamiane są z katolickimi świętymi, na przykład Loa bóg wąż jest odpowiednikiem chrześcijańskiego św. Patryka.
Natomiast Baron Samedi - władca zmarłych utożsamiany jest z Jezusem.

Kapłan ( houngan, papaloa) lub kapłanka ( mambo, mamaloa) , za pomocą rytuałów zjednuje duchy i podporządkowuje je sobie. Zdarza się również, że podczas ceremonii Loa wchodzi w ciało jednego z uczestników i przemawia przez niego. Ceremonie odbywają się z różnych okazji : aby uczcić czyjeś narodziny, czyjąś śmierć, aby podziękować za dobry los lub też prosić o zdrowie i jedzenie. Biorą w nich udział kapłani i hounsis - adepci studiujący Voodoo. Odbywają się one w hounfour, świątyni, której centralny punkt zajmuje poteau - mitan miejsce skąd Bóg i duchy przemawiają do ludzi.

Ołtarz otoczony jest płonącymi świecami, obrazami chrześcijańskich świętych oraz symbolicznymi przedmiotami związanymi z Loa. Zawsze istotą ceremonii jest połączenie z jakimś Loa, duchem poprzedzają to modlitwy Ojcze Nasz , Zdrowaś Mario, hymn do Ducha Świętego, kropienie wodą święconą.

Tuż przed główną ceremonią odbywa się uczta, po której uczestnicy tworzą veve . Jest to wzór z mąki sypanej na podłodze, symbol czczonego podczas ceremonii bóstwa. Czynnościom tym towarzyszy rytmiczne bicie bębnów oraz taniec kapłanów i ich uczniów. Trwa ono do momentu, w którym jeden z tancerzy ( zazwyczaj hounsis ) upada. Oznacza to , ze w jego ciało wszedł Loa , który od tej pory przez niego przemawia. Każdy człowiek według religii Voodoo ma przynajmniej dwie dusze.
Jedna z nich, gro bonans ("wielki anioł stróż"), jest podczas nawiedzenia przez obcego ducha usunięta.

Jej miejsce zajmuje pożądany, dobry duch. Opętany (czofe ) staje się medium, przez które wspólnota otrzymuje rady od ducha; zdarzają się też uzdrowienia. Gro bonans, który opuścił ciało, siada nad wodami ; będzie później przyzywany do powrotu. Ostatnim elementem rytuału jest złożenie ofiary ze zwierząt . Uśmierca się je humanitarnie, podcinając im gardło i zbierając krew do specjalnego naczynia. Gdy opętany tancerz napije się jej, oznacza to , że Loa został usatysfakcjonowany. Wtedy zwierzę gotuje się i zjada.

Próba zjednania sobie Loa może wiązać się też z czasowym wyrzeczeniem się przyjemności albo pielgrzymowaniem do miejsc cudownych. Owe miejsca są najczęściej związane z wodą, nad którą odprawia się szereg rytuałów, takich jak wzywanie zmarłego albo dające szczęście kąpiele w dniu Bożego Narodzenia i Wielkiej Nocy. Nieodłącznym elementem tradycji Voodoo jest bliski kontakt ze zmarłymi przodkami.

Mężczyźni i kobiety wtajemniczeni w religię (hounsi) przygotowują uczty ku czci duchów przodków, którym składa się ofiarę z zebranych płodów rolnych. Ceremonie zwykle odbywają się na cmentarzach wokół krzyża - miejsca najświętszego.

Pod nim zapala się lampy, składa jedzenie, uprawomocnia przysięgi, leczy chorych. Krzyż to Baron samedi - władca zmarłych, utożsamiany z Jezusem. Na haitańskiej wsi każdemu domostwu towarzyszy rodzinny cmentarz, którego wygląd jest odzwierciedleniem zamożności rodziny. Niektóre z grobów przypominają nawet małe domki, w których znajdują się niewielkie saloniki ozdobione portretami zmarłego. Gdy osoba spoza rodziny przybywa na dłużej, zwyczaj nakazuje, aby wylała ona nieco wody na groby, co zapewni jej przychylność przodków. W mieście prawo wymaga , aby ciało zmarłego zostało pochowane na miejskim cmentarzu, ale i tu można spotkać bardzo ozdobne grobowce.

Niemal wszystkie są zabezpieczane na rozmaite sposoby przed rabusiami, ponieważ uważa się , że kości zmarłego posiadają potężną magiczną moc - zwłaszcza jeżeli zmarły był hougan lub mambo. Z Voodoo kojarzona jest też " czarna " magia, zwana także "leworęczym Voodoo". Kapłani zajmujący się tym nazywani są caplas lub bokors.

Elementem najbardziej kojarzącym się z mrocznymi obrzędami Voodoo są figurki o ludzkich kształtach przynoszące śmierć i nieszczęście. Lalki takie mogą też służyć szlachetnym celom, chociaż cieszące się złą sławą Wangi są dużo bardziej popularne. Pochodzą one ze starych afrykańskich obrzędów, przejętych i wzbogaconych przez wyznawców Voodoo. Wangę przygotowuje czarownik rzucający złe uroki. Jest robiona z przedmiotów, które przynajmniej częściowo zachowały wibracje przeciwnika - np. krawat, włosy. Wnętrze Wangi wypełnia się watą lub słomą , które następnie ubija się i miesza z organicznymi substancjami pochodzącymi od przeciwnika ( włosy, paznokcie, ślina , krew, odchody, ...).
Można również złożyć w ofierze jakieś stworzenie i świeżą krwią nasączyć wnętrze lalki. Wangę należy zszywać wyłącznie białą, bawełnianą nicią. Gdy lalka jest już skończona , czarownik nadaje jej właściwą , niszczycielską moc poprzez skoncentrowanie na niej, w myśli, obrazu przeciwnika i powolne powtarzanie jego imienia. Gdy Wanga zostanie już odpowiednio przygotowana, można wbijać w nią szpilki, igły lub małe gwoździki. Można również udusić przeciwnika owijając szyję Wangi czarną nicią wypruwaną ze snującej się tkaniny.

Jedną z bardziej znanych praktyk "czarnej" magii jest zombifikacja. Słowo zombie w Kongo oznacza fetysz, a w Dahomeju - boga pytona . Zombi, w wierzeniach Voodoo to żywy trup, pozbawione duszy ciało zmarłego, pod wpływem specjalnych zabiegów magicznych powstałe z grobu i zdolne do spełniania różnych czynności nakazanych przez bokora - może niszczyć i zabijać, ale też może wykonywać ciężkie prace. W zombi zmienia się też zwykle jego ofiara , a często i zmarły, który za życia nie zdążył zemścić się za doznane krzywdy.

W codziennym życiu wyznawców tej religii najważniejsze miejsca zajmują obrzędy i rytuały mające przynieść pomyślność. Kapłani Voodoo bronią się przed stereotypowym wizerunkiem ich religii na świecie. Twierdzą, że "czarna " magia praktycznie już nie istnieje, a Wangi i zombie są głównie wymysłem ludzi filmu.

ciekawostka: http://www.bbc.co.uk/polish/specials/131_woodoo/index.shtml

Temat w opracowaniu

wyszukane w necie

Data utworzenia: 12/08/2007 @ 11:24
Ostatnie zmiany: 06/08/2011 @ 16:51
Kategoria : - Voodoo
Strona czytana 6717 razy


Wersja do druku Wersja do druku

 

Komentarze


Komentarz #2 

autor : MaliaDhey 16/01/2014 @ 20:53

Czy istnieją śluby w obrządku voodoo i czy jest możliwość wzięcia ich w Polsce?

Komentarz #1 

autor : Krzysiek 12/12/2008 @ 13:10

Temat voodoo jest obszernie przedstawiony ale szkoda że
niema nic na temat hoodoo.
 
Trzecie Oczko
bibliografia_cz2/sztuka-starozytnego-wschodu-2.gifbibliografia_cz2/krawiec-seksualnosc.jpgbibliografia_cz2/mitologia-sta-egiptu.jpgbiblia=aramejska.jpegbibliografia_cz3/zycie-cwa.bmpbibliografia_cz1/miedzy-s-a-n-testament.jpgbibliografia_cz3/sladami-amuletu.jpgzycie-se-ksiezy.pngbohater-o-1000t.jpgbibliografia_cz3/rod-argeadow.jpgmeksykanskie-abc.jpgbibliografia_cz2/5-wielkich-religii-swiata.jpgskrzypekoswiecenie-fr.jpgaztekowie-narod-wybrany-p-s.jpegHistoria medycyny-1988.jpgbibliografia_cz1/his-chrzex-p-johnson.jpgbibliografia_cz3/buddyzm-b-p-l-a.jpgbibliografia_cz2/popko-huryci.jpgbibliografia_cz2/margul-jak-umier.jpgbibliografia_cz2/encyklopedia-kat-1.jpgbibliografia_cz3/rel-sw-rzymskiego.jpgbibliografia_cz1/eliade-sacrum-mit-historia.jpgbibliografia_cz3/hist-kos.jpgbibliografia_cz1/euz-his.JPGbibliografia_cz3/jezus-i-samarytanka.jpgseptymiusz-sewer-k.jpgRamadan-Sladami-Proroka.jpgbibliografia_cz2/bog-einsteina.jpgbibliografia_cz2/zary-ency-rel.jpgbibliografia_cz1/gni-pie.JPGbibliografia_cz3/kierul-newton.jpgswiat-fenicjan.jpgbibliografia_cz2/borkowski-socjologia.pngbibliografia_cz3/tajne-stowarzyszenia.jpgbibliografia_cz3/historia-p.jpgbibliografia_cz3/Petoia-wampiry.jpegbibliografia_cz2/wojcik-historia-p-XVII.jpgbibliografia_cz2/kuncewicz-piotr-antyk.jpgbibliografia_cz1/sim-cyw.JPGbibliografia_cz3/gibbon-zmierzch.jpgbibliografia_cz3/legowicz-zarys.jpgmahometanizm=g.jpgbibliografia_cz3/tokarczyk-4-j-a.jpgbibliografia_cz1/graves-mity-heb.jpgbibliografia_cz3/messadie-diabel.jpgteodoret.jpgazja-pacyfik13.jpgbibliografia_cz3/konstantyn-w-krawczuk.jpgbibliografia_cz1/kultura-wiekow-srednich.jpgbibliografia_cz1/historia-hiszpanii.jpgbibliografia_cz2/dumezil.jpgateizm=nowicki.jpgi-znowu-zapial-kur.jpgbibliografia_cz1/judaizm.jpgbibliografia_cz1/f-mity-grekow-i-rzymian.jpgi-historia-powszechna-b.jpgbibliografia_cz1/archeologia_biblijna.jpgbibliografia_cz2/Paul-Herrmann.jpgbibliografia_cz2/boas-umysl-cz-pierwotnego.jpgdanecki.jpgbibliografia_cz1/starozytnosc-bajeczna.jpgbibliografia_cz1/d-r-ko-pi.JPGbibliografia_cz1/levy-Bruhl-czynnosci-umyslowe.jpgcairns-e2.bmpzrozumiec_araba.jpgbibliografia_cz1/wilson.jpgbibliografia_cz3/Angelo Scarabel.jpgfahry-piramidy.jpgbibliografia_cz2/sztuka-starozytnego-wschodu-1.gifbibliografia_cz1/hellenizm-a-j.jpgbibliografia_cz3/rytualy-dawne-i-w.jpgbibliografia_cz2/stu-mat-2005.jpgbibliografia_cz3/voodoo.jpgbibliografia_cz1/swiety-baldachim.JPGhis-g.jpgbibliografia_cz2/Wandalowie-i-ich-afrykanskie-panstwo-Strzelczyk.jpgbibliografia_cz3/historia-grzechu.jpgbibliografia_cz2/pokarm-bogow.jpegbibliografia_cz2/bloch-etruskowie.jpgLITERA-NA-SW-12-1987.jpgbibliografia_cz1/pluzanski-7sensacji-w-n.jpgNorbu - Krysztal.jpgbibliografia_cz2/freud-czlowiek.jpgbibliografia_cz2/levi-strauss-totemizm.jpgbibliografia_cz1/po-sztuki_chrzescijanskiej.jpgbibliografia_cz2/historia-polski-sz.jpgbibliografia_cz3/teksty-piramid.jpgbibliografia_cz2/mitologia-korei2.jpgbibliografia_cz3/Norbu - Krysztal.jpgbibliografia_cz1/starozytna-palestyna.gifbibliografia_cz2/1001-o-bogu.jpgbibliografia_cz1/swiderkowna-rozmowy-o-bib-nt.jpgbibliografia_cz2/mitologia-mezopotamii.jpgbibliografia_cz1/zycie-cawrhorne.jpgbibliografia_cz3/historia-chin.jpgbibliografia_cz2/Historia-piekna-eco.jpggrecja_niepodlegla.jpgbibliografia_cz1/kow-w-ch.JPGbibliografia_cz3/do-ziemi-swietej.jpgbibliografia_cz3/religie-s-b-wschodu.jpgbibliografia_cz2/mitologia-arabow.jpgbibliografia_cz1/wip-kos.JPGhistoria-z.jpgbibliografia_cz1/girard-sacrum-i-p.jpgbibliografia_cz2/groby-b-u.jpgbibliografia_cz2/mitologia-slowian-gi.jpgbibliografia_cz2/Nowodworski-Encyklopedia_koscielna.jpegbibliografia_cz1/d-r-zycie.JPGbibliografia_cz3/50-najwiekszych-k.jpgbibliografia_cz1/religie-bw.jpgbibliografia_cz1/historia-seksu.jpghis-iranu.jpgbibliografia_cz1/mejor-buddyzm.jpgbibliografia_cz1/Monologion Proslogion.jpgdzieje-dawnych_turkow.jpgsladami-klatwy.jpgbibliografia_cz1/religie-slowian-sz.jpgbibliografia_cz1/cha-kos.JPGbibliografia_cz3/stomma-slonce.jpgbibliografia_cz2/gilgamesz.jpgbibliografia_cz1/poniatowski-wstep.jpgbibliografia_cz3/dennett-odczarowanie.jpgbibliografia_cz3/mity-green.jpgbibliografia_cz3/twardecki.jpgbibliografia_cz3/his-niem.jpgbibliografia_cz2/slow-sy.jpgzdybicka.jpgpseudonauka-i-p.jpgbibliografia_cz2/Nowy-Testament-H.jpgdakowie-HD.jpgbibliografia_cz1/skrok-na-tropach.jpgbibliografia_cz3/religia-en.jpgbibliografia_cz2/michalowski-n-t-piramidy.jpgbibliografia_cz2/krawczuk-s-do-starozytnosci.jpgbibliografia_cz3/kobieta-w-czasach.jpgbibliografia_cz1/historia-biblii.jpgbibliografia_cz3/renan.jpgDrozdowicz-G-nurty-now-f-franc.jpgbibliografia_cz1/tajemnice-krety.jpgbibliografia_cz2/tajemnice-biblii.jpgupadek2.jpgbibliografia_cz3/chrzescijanstwo-przyszlosci.jpgreligia-ludow-pierwotnych.jpgbibliografia_cz2/epos-Chassang.jpgrzecz-z-od.gifbibliografia_cz3/religie-w-a-poludniowej.PNGNiwinski-bostwa-kulty.jpgbibliografia_cz3/azja-i-afryka.jpgrouss-bog-zla.jpgbibliografia_cz1/po-arch_chrzescijanskiej.jpgbibliografia_cz2/w-kregu-religii.jpgency-pow-1976.jpgbibliografia_cz2/historia-powszechna-sredniowiecze.jpgslownik religii.jpgbibliografia_cz3/bez-ograniczen.pngsztuka-indonezji.jpgbibliografia_cz2/tyloch-rekopisy.jpgbibliografia_cz2/1001-rzeczy-o-biblii.jpgbibliografia_cz1/dialog-kultur-cywi-i-rel.jpgbibliografia_cz3/hubert-mauss.jpghistoria-wierzen-i-idei-religijnych.jpgbibliografia_cz1/komentarz-his-kul-do-biblii-h.jpggnoza-q.jpgmajowie-gall.jpgbibliografia_cz2/prawoslawie-k.jpgbibliografia_cz3/Religie Aryow W.jpegbibliografia_cz2/mitologia-indyjska.jpgbibliografia_cz1/Ludzie-bogowie-i-przybysze-z-kosmosu-Stoczkowski.jpgbibliografia_cz2/homo-ludens-h.jpgbibliografia_cz1/zapomniany-s-s.jpgbibliografia_cz1/dz-ze-za.jpgwprowadzenie-dr.jpgbibliografia_cz1/N-dziedzictwo-goliata.jpgjudaizm-solomon.jpgbibliografia_cz2/polska-piastow.jpgbibliografia_cz1/dramat-i-kult.jpgbibliografia_cz2/POA2.bmpbibliografia_cz2/papiestwo.jpgbibliografia_cz3/religie-aaaaio.jpgmoralnosc-mozgu.jpgbibliografia_cz3/Minois-kosciol-i-n.jpgbibliografia_cz1/zycie-codzienne-prusow2.jpgholownia-kos-d-s-z.jpgbhagawad-piesn-pana.pngbibliografia_cz1/tro-pie.JPGbibliografia_cz1/kud-hinduizm.jpgbibliografia_cz1/religie-chin.jpgbibliografia_cz2/zarys-dziejow.jpgbibliografia_cz2/Ksiega-Rodz-interlinearna.jpgbibliografia_cz1/gardner-potomkowie.jpgbibliografia_cz1/ksiega-ukryta-wb.jpgbibliografia_cz2/Piecioksiag-v.jpgbibliografia_cz1/historia-gotow.jpgreligie-uniwersalistyczne.jpgbibliografia_cz1/tresc-wierzen-r.jpgbibliografia_cz3/zloty-przewodnik-p-r-halu.jpgbibliografia_cz1/papiez.jpgparandowski-mitologia.jpgbibliografia_cz1/historia-cudow.jpgreligie-w-p.jpgbibliografia_cz1/atlas-miejsc-biblijnych.jpgkoran.jpghistorya powszechna kosciola.jpgbibliografia_cz1/z-ch-an.JPGbibliografia_cz3/Hetyci-klingel.pnghermiasz.jpgzycie-codzienne-galii.jpgpaleografia-lacinska-1951.jpegbibliografia_cz1/zycie-co-g-merowingow.jpgbibliografia_cz2/sladami-etruskow.jpgpettazzoni.jpgbibliografia_cz3/alpatow-2.jpgbibliografia_cz3/dionizos-kere.jpghistoria-duchowosci-chrzes.jpgbibliografia_cz2/kosidowski-rumaki.jpgbibliografia_cz2/mitologia-cz-afryki.jpgbibliografia_cz1/30-wyznan.jpgw-kregu-upiorow.jpgre-afryki.jpgbibliografia_cz2/Mot-na-czarownice.jpgbibliografia_cz2/donini.jpgbibliografia_cz1/al-ar-pal.JPGbibliografia_cz1/b-religia-staro-egiptu.jpgbibliografia_cz2/mitologia-sta-grecji.jpglocke.jpgswietowanie-doroczne-pl.jpgbibliografia_cz1/his-filo-tat.pngbibliografia_cz3/ile-lat-ma-wsz.jpgbibliografia_cz1/homerski-wstep-ogolny-do-pisma-swietego.jpgbibliografia_cz2/fedon2x.jpghughes-rzym.jpghistoria-holandii-b.jpgbibliografia_cz1/mus-ant.JPGbibliografia_cz2/Magia-w-Sredniowieczu_Richard-Kieckhefer.jpgbibliografia_cz2/obrzedy-rytualy.jpgharding-r-s.jpg3-Rosja.jpgatlantyda-zajdler.jpgbibliografia_cz1/sarmaci-sulimirski.jpgbibliografia_cz3/peck-w-poszukiwaniu.jpgzorian-dolega-chodakowski3.gifbibliografia_cz3/kramer-smierc.jpgSilnicki-Sobory powszechne a Polska.jpgstarzy-nowi-bo-japonii.jpgbibliografia_cz3/swiat-symb-chrzesc.jpgbibliografia_cz3/kanert-buddyzm.jpgbibliografia_cz1/har-klu.JPGstarozytny-egipt=w.jpgbibliografia_cz1/kosidowski-opowiesci-bib.jpgbibliografia_cz2/okultyzm-magia-wrozby.jpgbibliografia_cz1/keller-katolicyzm.jpgbibliografia_cz2/malinowski-mit.jpgbibliografia_cz3/FitzGerald - Chiny.jpgbibliografia_cz1/484.jpgbibliografia_cz1/socjo-reli.jpgbibliografia_cz3/houria-historia-ar.jpgbibliografia_cz3/jezus-i-biel.jpghistoria-koloru.jpgbibliografia_cz3/zarys dziejow-r.jpgochrzczeni-w-duchu.jpgbibliografia_cz3/haasler-tajne-sprawy-papiezy.jpgbibliografia_cz3/joga-swie.jpgbibliografia_cz2/Sredniowieczne-herezje-Malcolm-Lambert.jpgbibliografia_cz3/kataryzm.jpgbibliografia_cz2/his-s.bmpbibliografia_cz3/religie-sw-ency.jpgbibliografia_cz3/grant-dz-izraela.jpgbibliografia_cz3/wilson-o-naturze.jpgbibliografia_cz2/ksiega-tura.jpgbibliografia_cz3/poczet-pap-jwk.jpgbibliografia_cz3/judaizm-u-poczatkow.jpgbibliografia_cz1/szczepanowicz-ziemia-swieta.jpgbibliografia_cz3/tragedia-narodu.jpgbibliografia_cz2/mitologia-lu-syberii.jpgbibliografia_cz1/tho-bib.JPGbibliografia_cz2/klatwa-eng.jpgbibliografia_cz3/h-kk.jpgbibliografia_cz1/w-kregu-swiatowida.jpgbibliografia_cz1/liverani-nie-tylko-b.pngreligia-encyklopedia-pwn5.jpgbibliografia_cz3/biblia2.jpgbibliografia_cz3/ksiega-rzeczy-dziwnych-1.jpgbibliografia_cz3/mitologia-cel.jpgaztekowie.gifbibliografia_cz2/sandauer.jpgpolemicznie-wipszycka.gifbibliografia_cz2/tradycje-tolerancji.jpgbibliografia_cz3/budda.jpgbibliografia_cz2/Szamanizm-Andrzej-Szyjewski.jpgbibliografia_cz3/antropologia-b-tylor.jpgbibliografia_cz3/boilton.JPGbibliografia_cz3/schylek-sr-eu.jpg
Rel-Club
Sonda
Czy jest Bóg?
 
Tak
Nie
Nie wiem
Jest kilku
Ja jestem Bogiem
Ta sonda jest bez sensu:)
Prosze zmienić sondę!
Wyniki
Szukaj



Artykuły

Zamknij - Japonia

Zamknij BUDDYZM - Lamaizm

Zamknij BUDDYZM - Polska

Zamknij BUDDYZM - Zen

Zamknij JUDAIZM - Mistyka

Zamknij NOWE RELIGIE

Zamknij NOWE RELIGIE - Artykuły Przekrojowe

Zamknij NOWE RELIGIE - Wprowadzenie

Zamknij POLSKA POGAŃSKA

Zamknij RELIGIE WYMARŁE - Archeologia

Zamknij RELIGIE WYMARŁE - Bałtowie

Zamknij RELIGIE WYMARŁE - Manicheizm

Zamknij RELIGIE ŻYWE - Konfucjanizm

Zamknij RELIGIE ŻYWE - Satanizm

Zamknij RELIGIE ŻYWE - Sintoizm

Zamknij RELIGIE ŻYWE - Taoizm

Zamknij RELIGIE ŻYWE - Zaratustrianizm

-

Zamknij EUROPA I AZJA _ _ JAZYDYZM* <<==

Nasi Wierni

 3902629 odwiedzający

 26 odwiedzających online